धनुषाको क्षिरेश्वरनाथ नगरपालिका–२ अन्तर्गत साविक रमदैया भवाडी गाविस वडा नं. १, ५ र ९ का २४२ स्ववासी परिवारले नापजाँच सम्पन्न भएको करिब नौ वर्षपछि जग्गाधनी प्रमाण पुर्जा (लालपुर्जा) प्राप्त गरेका छन्।

लामो समयदेखि स्ववासीका रूपमा बसोबास गर्दै आएका स्थानीय २४२ परिवारले अब आफूले भोगचलन गर्दै आएको जग्गामाथिको कानुनी स्वामित्व औपचारिक रूपमा प्राप्त गरेका हुन्। नापी कार्यालय धनुषाले आवश्यक कानुनी तथा प्रशासनिक प्रक्रिया पूरा गरेपछि उनीहरूलाई जग्गाधनी प्रमाण पुर्जा वितरण गरेको हो।

उक्त क्षेत्रको जग्गा नापजाँच तथा नापनक्साको काम २०७४ सालमै सम्पन्न भएको थियो। नापजाँच सम्पन्न भए पनि त्यसपछि पूरा गर्नुपर्ने कानुनी तथा प्रशासनिक प्रक्रिया लामो समयसम्म अघि बढ्न नसक्दा स्थानीय बासिन्दा लालपुर्जाबाट वञ्चित हुँदै आएका थिए। लामो समयदेखि रोकिएको प्रक्रिया अघि बढेपछि अहिले २४२ थान जग्गाधनी प्रमाण पुर्जा वितरण गरिएको हो।

लालपुर्जा प्राप्त भएसँगै स्ववासीका रूपमा वर्षौंदेखि बसोबास गर्दै आएका परिवारको जग्गामाथिको स्वामित्व औपचारिक रूपमा स्थापित भएको छ। जग्गा दर्ता भएर प्रमाण पुर्जा प्राप्त भएपछि स्थानीय बासिन्दाले आफ्नो सम्पत्तिको कानुनी सुरक्षा तथा विभिन्न आर्थिक कारोबारमा त्यसको उपयोग गर्न सक्ने अवस्था बनेको छ।

जग्गाधनी प्रमाण पुर्जा प्राप्त भएपछि बैंक तथा वित्तीय संस्थामा जग्गा धितो राखेर ऋण लिनसमेत सहज हुने अपेक्षा गरिएको छ। त्यस्तै, जग्गाको स्वामित्व स्पष्ट भएपछि भविष्यमा उत्पन्न हुन सक्ने भूमिसम्बन्धी विवाद समाधान गर्न तथा जग्गासम्बन्धी कारोबारलाई व्यवस्थित बनाउन पनि सहज हुने देखिएको छ।

लामो समयदेखि लालपुर्जाको प्रतीक्षामा रहेका स्थानीयले नापनक्सा सम्पन्न भएको वर्षौंपछि भए पनि जग्गाधनी प्रमाण पुर्जा प्राप्त भएपछि आफूहरूको जग्गामाथिको अधिकार सुनिश्चित भएको बताएका छन्। यसले स्ववासी परिवारलाई आफ्नो सम्पत्तिको औपचारिक स्वामित्वसँगै आर्थिक तथा सामाजिक रूपमा थप सुरक्षित बनाउने अपेक्षा गरिएको छ।

यसअघि धनुषाका ४ हजार ३५४ परिवारले जग्गाधनी प्रमाण पुर्जा प्राप्त गरिसकेका छन्। पछिल्लो पटक २४२ परिवारलाई लालपुर्जा वितरण भएसँगै स्ववासी तथा अव्यवस्थित बसोबासको समस्या समाधान गर्ने प्रक्रियाले थप गति लिएको छ।